زمان کنونی: 06-21-2018, 03:07 PM درود مهمان گرامی! (ورودثبت نام)



نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاههای آزمون در صنایع


ارسال موضوع  ارسال پاسخ 
  • 0 رأی - میانگین امیتازات : 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
امتیاز موضوع:
 
نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاههای آزمون در صنایع
نویسنده پیام
panel123 آفلاین
Banned

ارسال ها: 12
تاریخ عضویت: Dec 2017
ارسال: #1
نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاههای آزمون در صنایع
مقـدمــه:

امروزه در صنعت به دلایل مختلفی مانند کنترل مشخصات کمی و کیفی محصول در طی فرآیندتولید، کنترل مواد اولیه، کالاها و قطعات خریداری شده و مسائل زیست محیطی آزمایشگاههای آزمون ناچارند خود را به طیف وسیعی از تجهیزات اندازه گیری مجهز کنند.
تابلو برجسته
با توجه به سازندگان متعدد و تنوع تجهیزات آزمون و تکنولوژیهای نوین و پیچیده ای که غالباً در این تجهیزات استفاده می شود، رویکرد کشورهای صنعتی و فراصنعتی برای بحث نگهداری و تعمیرات این تجهیزات استفاده مستقیم از خدمات سازندگان و یا مراکز خدماتی آنها مثل نمایندگی های مجاز است. بدیهی است خدمات ارائه شده توسط سازنده و همچنین نمایندگی های مجاز از سطح کیفیت و اطمینان بالاتری برخوردار است.

تجهیزات آزمایشگاههای آزمون و دسته بندی آنها:

در یک تقسیم بندی کلی آزمایشگاههای آزمون را می توان به دو دسته تقسیم کرد:

1- آزمایشگاههای آزمون مستقل

2- آزمایشگاههای آزمون غیرمستقل

آزمایشگاههای مستقل : به سازمان یا شرکت خاصی وابستگی ندارند (خصوصی) و یا وابستگی آنها بسیار کم و خدمات خود را به تمامی مشتریان که در حوزه فعالیت آنها باشند ارائه می کنند.

آزمایشگاههای غیرمستقل: بمنظور پشتیبانی از فعالیت های سازمان یا سازمانهای خاصی که عمدتاً در تولید محصولات یا ارائه خدمات مشغولند ایجاد می شوند و با وجود اینکه ممکن است مجموعه آزمایشگاههای آزمون متعددی در یک محل یا در چند محل داشته باشند ، ولی مشتریان آنها خاص و عمده خدمات خود را بایستی به آنها ارائه دهند و فلسفه وجودی آنها، برآورده سازي خواسته و نیازهای همین مشتریان (داخلی) است.

بطور کلی آزمایشگاههای مستقل یا غیر مستقل با توجه به نوع مشتری، بازار و خدماتی که از آنها انتظار دارند، از یک یا چند آزمایشگاه با محدوده فعالیت متفاوت تشکیل می شوند که این آزمایشگاهها بطور نوعی عبارتند از:

آزمایشگاه کمیت سنجی ( Quantometry lab)
آزمایشگاه طیف سنجی ( Spectrometry Lab)
آزمایشگاه شیمی
آزمایشگاه آب
آزمایشگاه روغن
آزمایشگاه گاز کروماتوگرافی
آزمایشگاه آزمونهای مکانیکی
آزمایشگاه متالوگرافی
آزمایشگاه ساختمانی
......
همانطور که از نام آنها نیز مشخص است می توان نوع تجهیزات و آزمونی را نیز که انجام می دهند تشخیص داد. این آزمایشگاهها غالباً در برگیرنده تجهیزات مختلفی از سازندگان متنوعی هستند که می توان آنها را بطور اخص بشرح زیر دسته بندی کرد:

طیف سنجهای نشر نوری OES: Optical Emission Spectrometer
طیف سنجهای اشعه ایکس شامل :XRF و XRD
طیف سنجهای ماوراء بنفش UV- Spectrometer
طیف سنجهای مادون قرمز IR Spectrometer
طیف سنجهای جذب و نشر اتمی AAS, AES, ICP, FF
آنالیزورهای آزمایشگاهی ( مانند آنالیزورهای کربن، گوگرد، نیتروژن، اکسیژن، هیدروژن و... )
تجهیزات پتانسیومتری (مانند دستگاههای اندازه گیری PH ، هدایت الکتریکی، کدورت سنجی، تیتراسیون هاي پتانسيومتري و ...)
گاز کروماتوگرافها با روشهای مختلف آشکارسازی
ترازوها و باسکولهای آزمایشگاهی
دستگاههای آزمون مشخصات روغن و گریس (مانند نقطه اشتغال، گرانروی، شمارنده ذرات و اندازه آنها (ناس) و ....)
انواع محیط های دمائی مانند کوره آزمایشگاهی، آون، حمام مایع، یخچال،اتوکلاو، صفحه داغ مجهز به همزن مغناطیسی
دستگاههای آزمون کشش، فشار، خمش ، کشش عمیقدستگاههای آزمون ضربه
دستگاههای سختی سنجی
دستگاههای اندازه گیری نیروی خرد شوندگی مواد و مقاومت مصالح
انواع رطوبت سنج، دماسنج، هیدرومتر
انواع ظروف حجمی و پیپت های اتوماتیک
آزمون چهار فصل (شبیه سازی شرایط آب و هوائی)
تخلخل سنج
دستگاههای آماده سازی نمونه مانند کوره های القائی، پرس، آسياب ، صيقل زني ، سمباده
و ....
همانطور که می توان دید طیف وسیعی از تجهیزات آزمایشگاههای آزمون از تکنولوژی مدرن ، بروز و مجهز به کامپیوتر برخوردار هستند که منجر به پیچیده تر شده سخت افزاری و نرم افزاری آنها می شود. همچنین هر یک از تجهیزات دارای امکانات اختیاری (Option) زیادی هستند که در صورت خرید و نصب آنها، به قابلیت اندازه گيري و کار با آنها اضافه می شود ولی در عوض نگهداری و تعمیرات آن را نیز مشکل تر و پیچیده تر می کند.

این پیچیدگی ذاتی در تجهیزات آزمون، که می تواند عملیات عیب یابی را طولانی کند ، نیاز به کادر متخصص تعمیراتی را بیشتر مشهود می کند. این امر بالخصوص در ایران به دلایل مختلف مانند دور بودن از سازندگان، مراکز خدماتی معتبر و مجاز، عدم امکان جایگزینی تجهیزات یا تهیه پشتیبان ( Stand by) به دلایل اقتصادی و همچنین ارتباطات نه چندان پایدار سیاسی و اقتصادی با طرفهای خارجی بالخصوص دول صنعتی و فراصنعتی که سازندگان عمده و در بسیاری موارد انحصاری این تجهیزات هستند، ضروری تر می باشد.



سیستم مدیریت نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی

بمنظور ساماندهی نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی بهتر است سیستم مدیریتی در این زمینه پیاده و جاری شود تا ساختار سازمانی مشخص و معینی را برای وظائف نگهداری و تعمیرات بالخصوص تعمیرات پیشگیرانه اینگونه تجهیزات پیش بینی و از طریق قراردادن منابع کافی آن را تقویت کند. این ساختار سازمانی می تواند در مجموعه خود آزمایشگاهها ولی با فرض استقلال از فعالیتهای آزمون لحاظ شود یا اینکه بصورت یک ساختار مستقل و مجزا از مجموعه آزمایشگاهها و در ساختار بخش نگهداری و تعمیرات سازمان ولی ترجیحاً بصورت مستقل از سایر فعالیتهای نگهداری و تعمیراتی مکانیک، برق و یا ابزار دقیق صرف باشد.

منابع مورد نیاز برای سیستم نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی می تواند حداقل دربرگیرنده موارد زیر باشد:

1- منابع انسانی 2- منابع اطلاعاتی 3- تجهیزات و قطعات 4- تأمین کنندگان بیرونی خدمات



منـابع انســانی

سیستم مدیریت نگهداری تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی در زمینه منابع انسانی، بایستی مسئولیتهای تمامی کارکنان را در قالب نمودار سازمانی، شرح وظائف و دستورالعمل های کاری یا روشهای اجرائی مدون تعریف و با در اختیار گذاشتن اختیارات لازم بالخصوص برای سطوح کارشناسی، آنها را در ایفای نقش خود حمایت و یاری کند.

نکته مهم دیگری که بایستی این سیستم در مورد منابع انسانی مدنظر قرار دهد، صلاحیت و آموزش این کارکنان است. اثبات این صلاحیت می تواند از طریق تحصیلات، آموزشها و تجارب آنها که از طریق برگزاری آزمونهای دوره ای یا مشاهده عملکرد حرفه ای آنها مورد ارزیابی قرار می گیرد انجام شود.

آموزشهاي تخصصي مورد نياز بالخصوص آموزشهائي که اصول کار تجهيزات آزمايشگاهي را تشريح مي کند ، بايستي حداقل ساليانه در قالب يک نظام آموزشي مدون ، نيازسنجي ، پيش بيني ، اجرا و ارزيابي شود . بسياري از اين آموزشها ميتواند آموزش در حين کار (OJT) و توسط کارکنان متخصص و باتجربه داخلي انجام شود .

از فرصتهاي مناسب براي آموزش ، ميتوان به آموزشهاي تخصصي توسط سازندگان و يا بازديدهاي انجام شده از خطوط مونتاژ و ساخت تجهيزات آزمايشگاهي اشاره کرد. لذا پيشنهاد مي گردد ، حداقل در هنگام عقد قرارداد براي خريد تجهيزات پيچيده ويا با تکنولوژي نو ، پيش بيني آموزشي و يا بازديد از خط مونتاژ و تنظيم تجهيزات براي کارکنان بخش تعميرات لحاظ شود. اينگونه آموزش يا بازديدها وقتي مؤثرتر مي باشد که چندماه پس از نصب و راه اندازي وکاربا تجهيزات انجام شود تا کارکنان آزمايشگاه آزمون و کارکنان متولی تعميرات آشنائي بيشتري با تجهيز پيدا کرده باشند و در خلال کار با آن برايشان پرسشهائي پيش آمده باشد . از ديگر فرصتهاي خوب براي يادگيري ، به عمليات نصب وراه اندازي سخت افزاري و نرم افزاري تجهيزات آزمايشگاهي که غالبأ توسط تکنسين(ها) ويا کارشناس (هاي) فني شرکتهاي سازنده انجام ميگيرد ميتوان اشاره کرد . دراينگونه موارد لازمست کارکنان بخش تعميرات حضور فعال و مستمري در طول عمليات نصب وراه اندازي داشته وباايجاد يک جو مثبت کاري ، حتي نحوه تنظيم و عيب يابي تجهيزواجزاء آنرا مورد پرسش قراردهند و اطلاعات ، نقشه ها ومدارک مکمل موردنياز براي فعاليتهاي تعميراتي آتي را از نصاب بگيرد .

از اين واقعيت نيز نمي توان صرف نظر کرد که اجراي عملي دستورالعملهاي پيشگيري باعث فهم درست از ساختار و نحوه عملکرد تجهيزات آزمايشگاهي و اجزاء آنها مي شود که در تسريع عمليات عيب يابي و رفع خرابي ها به کارکنان بسيار کمک ميکند ، لذا بهتر است انجام تعميرات پيشگيري را يک فرصت آموزشي و ياد گيري تلقي و با برگزاري دوره هاي يادگيري داخلي ، دانسته ها و تجارب خوب عملکردي کارکنان را به يکديگر منتقل کرد.



منـابع اطلاعـاتی

درخصوص منابع اطلاعاتی، بهتر است سیستم مدیریت نگهداری تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی، مدیریت خود را از طریق یک سیستم اطلاعات مدیریت یا یک بانک اطلاعاتی نرم افزاری با حداقل قابلیتهای زیر اعمال نماید:

امکان شناسائی انحصاری تجهیزات آزمایشگاهی و همچنین روش ها و دستورالعمل های فنی
روشها و دستورالعمل های فنی یا همان دستورالعمل های نگهداري و تعميرات پیشگیرانه و یا پیشگویانه بصورت تشریحی و مکتوب در این نرم افزار آورده یا آدرس دهی مناسبی به اینگونه دستورالعمل های مکتوب شده باشد. این گونه مدارک می تواند کتابچه های کار با تجهیزات (Operation Manual) یا کتابچه های سرویس (Service Manual) که توسط سازنده تهیه شده است باشد یا دستورالعمل هایی که برمبنای توصیه سازنده تجهیز و یا تجارب خوب حرفه ای کارکنان یا سایرین تهیه می شود باشد.
امکان اداره، کنترل و پایش فعالیتهای تعمیراتی اضطراری، پیشگیرانه و یا پیشگویانه از لحظه صدور درخواست تا اتمام فعالیت های تعمیراتی و تحویل تجهیز آماده بکار به آزمایشگاه آزمون.
امکان پیش بینی و سفارش خرید قطعات یدکی و مواد مصرفی بر مبنای حداقل سطح سفارشی که توسط کارشناسان نگهداری و تعمیرات با لحاظ کردن خط مشی شرکت یا آزمایشگاه در زمینه قطعات یدکی و تأمین اقتصادی و بموقع آنها تعیین می شود. این بخش از نرم افزار علاوه بر اطلاعات مربوط به سازندگان، اطلاعات سایر تأمین کنندگان بالخصوص تأمین کنندگان محلی و یا داخلی را در برگیرد تا با بهترین زمان تأمین و قیمت تمام شده، قطعات مورد نیاز را تأمین و یا جایگزین کرد.
امکان ثبت سوابق و تاريخچه نگهداری و تعمیرات برای تمامی تجهیزات


تجهیـزات و قطعـات

برای اطمینان به کارکرد مداوم تجهیزات و همچنین تضمین درستی نتایج آزمونهائی که با تجهیزات آزمایشگاهی انجام می گیرد، لازمست بر روی موضوع پیش بینی تجهیزات پشتیبان و قطعات یدکی و لوازم مورد نیاز هر تجهیز کارشناسی فنی و اقتصادی صورت پذیرد.

در بسیاری از شرکتهای تولیدی، ادامه تولید در برخی مراحل فرآیند مستلزم ارسال فوری و حتی Online (از طریق شبکه) نتایج آزمونهائی است که توسط برخی تجهیزات در آزمایشگاهها انجام می گیرد. در اینگونه موارد وجود تجهیزات پشتیبان یکسان با تجهیز موجود یا مشابه آن می تواند یک الزام باشد، زیرا هرگونه وقفه ای در کارکرد این دستگاهها منجمله نیاز به نگهداری و تعمیرات، میزان تولید و یا کیفیت تولید را تحت تأثیر قرار می دهد که می تواند مقرون به صرفه اقتصادی نباشد.

یکی از کلیدی ترین عواملی که می تواند سرعت عمل تعمیرات را افزایش دهد، وجود قطعات یدکی و لوازم مناسب برای تجهیزات است. با توجه به هزینه قطعات یدکی و این واقعیت که قطعات یدکی و لوازم انبار شده، سرمایه های راکد سازمان می تواند محسوب شود،آزمایشگاهها در زمینه تأمین قطعات یدکی با توجه به نوع فرآیند تولید و خدمات شرکتها و سازمانهای متبوع خود، رویکردهای مختلفی را بسته به نوع تجهیز پیش
می گیرند.

الف- هنگام خرید هر تجهیز برمبنای لیست قطعات یدکی و مواد مصرفی که توسط سازندگان برای اطمینان به کارکرد مداوم تجهیز برای دوره مشخصی از زمان (بطور مثال دو ساله و پنج ساله) ارائه می شود، قطعات و لوازم را هنگام سفارش خرید تجهیز پیش بینی و پس از خرید، همراه تجهیز به آزمایشگاه یا انبار مربوطه منتقل می کنند.

ب- آزمایشگاههائی که طولانی شدن زمان توقف تمام یا بخشی از تجهیزات و آماده بکاری آنها از اهمیت بالائی برخوردار نیست، بیشتر تمایل به کار با تجهیزات تا زمان خرابی و سپس تأمین قطعات از بازار داخل دارند که می تواند از طریق نمایندگی، مراکز خدماتی و یا فروشگاهها باشد.

غالباً تأمین قطعات از طریق نمایندگی مناسب تر است، زیرا عین قطعات موجود بر روی تجهیز تأمین می شود و یا اگر از طرف سازنده قطعه دیگری جایگزین شده باشد آن را به مصرف کننده (آزمایشگاه) معرفی می نماید، که تضمین و اطمینان بیشتری برای کارکرد آتی دستگاهها را به همراه خواهد داشت. بدیهی است اگر نمایندگی ها قطعات را از قبل موجود داشته باشند، زمان راه اندازی مجدد دستگاه بطور چشمگیری در مقایسه با وقتی که نمایندگی بایستی آن را از شرکت های خارجی تأمین نماید کاهش پیدا می کند.

از دیگر منابع تأمین قطعات و لوازم برای اینگونه آزمایشگاهها و تجهیزات، تأمین و یا ساخت داخل در سطح منطقه یا سطح کشور است که نیاز به مأمور خرید آشنا به امور فنی دارد. غالباً در اینگونه موارد چون عین قطعات یافت نمی شود، از قطعات مشابه از نظر مشخصات فنی، شکل ظاهری و ابعاد بهتر است استفاده شود.

پ- بهترین روش برای تأمین قطعات یدکی بالخصوص برای شرکتهای بزرگ که آزمایشگاههای آزمون با تعداد تجهیزات زیاد و متنوع دارد فرآیند زیر است:

1- استخراج لیست تمامی قطعات یدکی و مواد مصرفی هر یک از تجهیزات آزمون با توجه به لیست ارائه شده در کتابچه تجهیزات، توصیه سازنده و تجارب کارشناسان نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی

2- تعیین تعداد و مقدار قطعات یدکی و مواد مصرفی مورد نیاز با توجه به :

نوع تجهیز و کاربرد آن
سوابق خرابی تجهیز
امکان تأمین یا ساخت داخل (نمایندگی یا هر مرکز دیگری)
امکان جایگزینی قطعات یا مواد مصرفی با قطعات یا مواد مشابه
وجود یا عدم وجود تجهیز پشتیبان
3-تعیین نقطه سفارش مجدد قطعات

4-صدور درخواست و سفارش خرید

5- کنترل قطعات در بدو رسیدن به آزمایشگاه یا انبار از نظر تطابق مشخصات از طریق بازرسی یا انجام آزمونهای کیفی مشخص شده

6- کنترل سطح موجودی قطعات و مواد مصرفی و بازنگری آن با توجه به سوابق تعمیراتی پیش آمده.

غالباً شرکتهای بزرگ بدلیل امکانات مالی و ارتباطات مستقیمی که با سازندگان خارجی از طریق دفاتر خارجی خود یا شرکاء می توانند داشته باشند، در موارد اضطراری، کارشناسان سازنده را برای رفع خرابی و یا انجام تنظیماتی که توسط کارکنان تعمیراتی خود قابل انجام نمی باشد فراخوانی می کنند. در اینگونه موارد بهتر است قبلاً از اعزام کارشناس، قطعات مورد نیاز برای انجام تعمیرات از سازنده استعلام و با توجه به موجودی انبار در مورد این خصوص که کارشناس اعزام شده قطعات را همراه خود بیاورد یا نه نیز تصمیم گیری شود تا با توجه به هزینه بالای اینگونه خدمات کارشناسی، زمان تعمیر و بالطبع آن زمان استفاده از خدمات کارشناسی به حداقل برسد.

با توجه به مطالب فوق، اهمیت موضوع تأمین قطعات یدکی که می تواند بخشی از خدمات پس از فروش سازندگان تجهیزات آزمون را دربرگیرد بیشتر مشخص می شود. لذا بهتر است در هنگام انتخاب تجهیزات آزمون، موارد زیر را مدنظر قرار داد:

تجهیزات مختلف مورد استفاده در آزمایشگاهها تا حد ممکن از یک سازنده و آن هم سازنده معتبر و با سابقه تأمین شود تا علاوه بر امکان برقراری ارتباط مداوم و پایدار با سازنده و اخذ خدمات سریعتر و مطمئن تر، هزینه قطعات یدکی را بدلیل یکسان بودن کاهش داد.
تجهیزات از سازندگانی خریداری شود که نمایندگی فعال و با سابقه در ایران نه تنها بعنوان نمایندگی فروش بلکه برای ارائه خدمات مشاوره کارشناسی، سرویسهای نگهداری و تعمیرات، تأمین قطعات یدکی و مواد مصرفی ترجیحاً بصورت موجود در نمایندگی بمنظور تأمین فوری دارند. ولی متأسفانه بدلیل محدود بودن تعداد تجهیزات فروش رفته در سطح ایران از یک مدل یا یک شرکت سازنده و پایین بودن سود حاصل از فعالیت های نگهداری و تعمیرات و خدمات پس از فروش ، ارائه اینگونه خدمات غالباً برای نمایندگی ها مقرون بصرفه نمی باشد و از ارائه آنها طفره می روند.
تا حد ممکن تجهیزاتی مشابه با سایر شرکتها یا آزمایشگاههای همکار مشابه که روابط حسنه ای دارند تأمین شود تا بتوان با تبادل تجارب و در صورت نیاز قطعات و مواد مصرفی مشکل یکدیگر را در آینده حل کرد.


تـأمین کننده هـای بیـرونی خدمات

یکی از رویکردهای پیش روی آزمایشگاهها و سازمانها در زمینه خدمات نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی استفاده از تأمین کنندگان بیرونی است. با توجه به تعدد تجهیزات و تنوع سازندگان، استفاده از خدمات تمامی سازندگان یا نمایندگی های مجاز آنها بصورت مستقیم و در قالب قراردادهای باز یا مدت دار ممکن نمی باشد زیرا خود، سازو کار عریض و طویلی بعنوان نظارت و کنترل قراردادها را می طلبد. در عوض بهتر است نگهداری و تعمیرات کلیه تجهیزات را مطابق با یک الگوی سیستم مدیریت تجهیزات آزمایشگاهی و در قالب یک قرارداد به یک پیمانکار تعمیراتی که تجربه کافی در زمینه کاربرد و خدمات نگهداری و تعمیرات اینگونه تجهیزات دارد، واگذار کرد. در این قراردادها برای تجهیزات گرانقیمت و مؤثر در کیفیت بایستی پیمانکار را ملزم به استفاده از قطعات و لوازم اصلی سازنده کرد و در صورت نیاز به ارائه خدمات کارشناسی که از توان شرکت (به تشخیص نظارت) خارج باشد، از خدمات کارشناسی سازنده یا نماینده مجاز او بایستی استفاده نماید. همچنین در این قراردادها هسته کار پیمانکار بایستی بر فعالیتهای پیشگیرانه مطابق با دستورالعمل های مدون قرار داده شود. بدیهی است، سازمان و آزمایشگاه هرچه بیشتر در تدوین این دستورالعمل ها درگیر باشد و تدوین آنها را تنها بعهده پیمانکار نگذارد و با توان کارشناسی و تجارب تعمیراتی خود بتواند آنها را غنی تر کند، نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه اثربخش تر خواهد بود.



فعالیتهای نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاههای آزمون

هدف از استقرار و بکارگیری یک سیستم مدیریت نگهداري و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی، کاهش هزینه های تعمیرات بالخصوص هزینه های ناشی از توقفات و بالطبع فعالیتهای اضطراری و بهبود شاخصهای کلیدی عملکرد در بخش تعمیرات که عمدتاً موارد زیر هستند می باشد:

میزان توقفات اضطراری Emergency Stops
میزان آماده بکاری تجهیزات Availability
متوسط زمان بین خرابی ها MTBF: Mean Time Between Failure
متوسط زمان بین نگهداری و تعمیرات MTBM: Mean Time Between Maintenance
نسبت اجرای فعالیتهای تعمیراتی پیشگیرانه PM Fulfillment
برای بهبود شاخصهای کلیدی عملکرد فوق لازم است در قالب سیستم مدیریت نگهداري و تعميرات ، دائماً این شاخصها بالخصوص برای تجهیزات کلیدی و مهم برای فرآیند تولید سازمان و ارائه خدمات آزمایشگاه، پایش و با مقادیر هدف گذاری شده ترجیحاً مبتنی بر بهینه کاوی، مقایسه و اقدامات اصلاحی مورد نیاز برای کنترل شاخصها استخراج و در قالب فعالیتهای بهبود در آزمایشگاه و سازمان بصورت فعالیتهای اجرائی برنامه ریزی شده در بیاید.

بمنظور بهبود سیستماتیک این شاخصها، رویکردهای مختلفی را بعنوان زیر سیستم های سیستم مدیریت نگهداری و تعمیرات تجهیزات آزمایشگاهی می توان بکار گرفت که اثربخش ترین آنها عبارتند از:

1- نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه PM: Preventive Maintenance system

2- بهینه سازی تجهیزات Improvement of Equipments



نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه تجهیزات آزمایشگاهی

با توجه به پیچیدگی و تنوع تکنولوژیکی حاکم بر تجهیزات آزمایشگاهی، انجام تعمیرات اضطراری پس از خرابی و توقف آنها، به دانش فنی و تخصص بالا نیاز دارد تا بتوان بسرعت عیب یابی را انجام و تجهیز را مجدداً آماده بهره برداری کرد. همچنین در اینگونه موارد هزینه های تعویض قطعات یدکی گران قیمت، نیز می تواند هزینه های تعمیر را بشدت افزایش دهد، لذا بمنظور حفظ آماده بکاری بالا، افزایش میانگین زمان بین تعمیرات (MTBF)، کاهش فعالیتهای اضطراری و کاهش هزینه های تعمیرات اثربخش ترین اقدام ، بکارگیری صحیح سیستم نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه تجهیزات آزمایشگاهی است.

در نظام نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه، لازمست تمامی تجهیزات کدگذاری و بطور انحصاری شناسائی شوند و برای آنها فعالیتهای اجرائی بصورت مدون تهیه و در قالب بانک اطلاعاتی تعمیرات یا یک سیستم اطلاعات مدیریت به مرحله اجرا و کنترل در بیایند.

فعالیتهای اجرائی نظام نگهداری و تعمیرات برای تجهیزات آزمایشگاهی غالباً در برگیرنده موارد زیر است:

بازرسی چشمی Visual Inspection
بازرسي چشمي يعني بازرسی وضعیت تجهیز و بخشهائی از آن که از طریق مشاهده بتوان عیوب یا پتانسیل های خرابی را تشخیص داد. مثل نشت و کاهش روغن، سائیدگی قطعات مکانیکی، وضعیت تسمه ها و ...



تمیزکاری فنیTechnical Cleaning
تمیزکاری دستگاه ، اجزاء درونی و قطعات آن توسط تعمیرکاران، علاوه بر رفع آلودگیهای روغن و گرد و غبار و غیره و کاهش پتانسیل خرابی منجر به کشف قطعات فرسوده، پیچهای شل، محل و يا علل نشت روغن و ... می شود.



روانکاری Lubrication
روغن و گریس کاری قطعات متحرک و دوار (مانند پمپ های خلاء، مکانیزم های تعویض نمونه و ...)، اورینگ ها و قطعات لاستیکی که وظیفه آب بندی (مثلاً محیط های خلاء) را دارند ، مطابق با آنچه سازنده توصیه کرده است از عوامل کاهش دهنده پتانسیل خرابی و توقف تجهیزات بحساب می آیند.



تعویض یا جایگزینی Change or Replacement
تعویض یا جایگزینی قطعات یدکی و مواد مصرفی در فواصل زمانی از پیش تعیین شده که بر مبنای عمرکاری این قطعات تعیین می شود، می تواند منجر به بهبود شاخصهای کلیدی عملکرد بخش تعمیرات شود. اثربخشی این فعالیت بستگی زیادی به تخمین درست عمر کاری قطعات و مواد مصرفی دارد، درغیر اینصورت می تواند هزینه های نگهداری و تعمیرات را افزایش دهد.



تنظیم Adjustment
تنظیم مجموعه فعالیت هائی است که تجهیزات اندازه گیری را در وضعیت کارکرد مناسب و مطمئن برای استفاده قرارمی دهد، می باشد و می تواند بصورت خودکار، نیمه خودکار یا دستی باشد. مانند تنظیمات الکترونیکی یا مکانیکی که توسط کارکنان تعمیراتی و مطابق با توصیه سازنده یا تجارب کاری و براساس نقشه ها و دستورالعمل های سرویس انجام می گیرد.



کالیبراسیون Calibration
کاليبراسيون مجموعه عملیاتی است که تحت شرایط مشخص، میان نشاندهی یک دستگاه یا سیستم اندازه گیری، یا مقدار یک سنجه مادی یا ماده مرجع و مقدار متناظر آن که از استانداردهای اندازه گیری حاصل می شود رابطه ای برقرار می کند. بخش عمده ای از کالیبراسیونها در آزمایشگاههای آزمون دربرگیرنده فرآيند ساخت منحنی کالیبراسیون، اصلاح و کنترل منحنی های کالیبراسیون (ریکالیبراسیون) با استفاده از نمونه های مرجع گواهی شده ( CRM)یا مواد مرجع (RM) می باشد که غالباً توسط کاربر(ان) تجهیزات صورت می گیرد. بخش دیگری از کالیبراسیون شامل کالیبراسیون های ابزار دقیقی مانند کالیبراسیون محیط های دمائی مانند کوره، آون و ...، کالیبراسیون ترازوهای آزمایشگاهی، حس کننده ها و نمایشگرهای فشار، دما، رطوبت و ابزار های اندازه گیری عقربه ای یا دیجیتالی طول و ابعاد مانند متر، کولیس، میکرومتر و ... میباشد .

فعاليتهاي اجرائي ذکر شده ،بايستي در دوره های زمانی معین و قابل بازنگری با توجه به شرایط تعریف و در زمانهای مقرر، بطور نظامند به کارشناسان و تکنسین های مربوطه اعلام تا آنها را انجام و نتیجه کار را در سیستم اطلاعات مدیریت یا بانک اطلاعاتی نگهداري و تعميرات ثبت نمایند.

ثبت سوابق حداقل بایستی شامل موارد زیر باشد تا در طول چرخه عمر مفید تجهیز بتوان فعالیتهای انجام شده و عیوب پیش آمده را ردیابی و تا جای ممکن در مواردیکه عیوب مشابه پیش می آید اقدام عاجل و مطمئن انجام و بصورت نظامند دانش فنی را منتقل کرد:

فعالیت انجام گرفته و نتیجه (نتایج) آن
قطعات یدکی و مواد مصرفی استفاده شده
انجام دهندگان فعالیت حداقل شامل تخصص و در صورت امکان نام و مشخصات
مدت زمان یا نفرساعت واقعی فعالیت
زمان و تاریخ شروع و پایان فعالیت

بهینه سازی تجهیزات آزمایشگاهی

یکی از چالشهای پیش روی آزمایشگاهها، نیاز به بهینه سازی و بروزآوری تجهیزات آزمایشگاهی است تا بتوانند با اقدامات اصلاحی و فعالیتهای بهبود، عملکرد تجهیزات خود را بهبود و ارتقاء بخشند و بدون نیاز به خرید مداوم تجهیزات آزمایشگاهی جدید، تا یک سطح قابل قبولی عملکرد فنی و حتی تکنولوژیکی آنها را ارتقاء دهند.

بازخوردها و کانالهای زیر برای شناسائی و تعیین فعالیتهای بهینه سازی و بروز آوری مورد نیاز بر روی تجهیزات آزمایشگاهی می تواند بکار گرفته شوند:

سوابق و تجارب حاصل از فعالیتهای نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه
تجزیه و تحلیل علت خرابی ها (بالخصوص خرابی های تکراری)
مقایسه تجهیزات موجود با تجهیزات جدید تولید شده یا تجهیزات سایر سازندگان
توصیه و پیشنهادات کارشناسان بالخصوص کارشناسان اتوماسیون و ابزار دقیق
مسائل ایمنی و زیست محیطی
الزامات استانداردهای ملی و بین المللی بالخصوص با پررنگ شدن بحث استقرار استاندارد ISO17025 در آزمایشگاههای آزمون


برخی از موارد بهینه سازی ها عبارتند از:

تعویض و جایگزینی قطعات یدکی با عمرکاری کوتاه با قطعات یدکی مناسب
ارتقاء نرم افزاری تجهیزات آزمایشگاه مثلاً از سیستم های عامل تحت DOS به ویندوز
ارتقاء سخت افزاری کامپیوتر تجهیزات آزمایشگاهی
تغییر کنترلرهای الکترومکانیکی و آنالوگ دما به کنترلهای PID الکترونیکی
تغییر مدارات فرمان رله ای به مدارات منطقی قابل برنامه ریزی PLC یا Mini PLC
اتوماتیک کردن دستگاههای آزمون دستی از طریق نصب سنسورها و ترانسمیترهای ابزار دقیق، مبدلهای آنالوگ به دیجیتال، مدارات اینترفیس و طراحی و تدوین برنامه نرم افزاری برای اجرای آزمون ، مشاهده، تحلیل و گزارش نتایج آزمون
شبکه کردن تجهیزات آزمایشگاهی و ارسال اطلاعات آنها به سیستم اطلاعات مدیریت سازمان
جایگزینی تایمرهای الکترومکانیکی موجود بر روی تجهیزات به تایمرهای الکترونیکی
تغییر مدارات قدرت کوره های آزمایشگاهی از رله های الکترومکانیکی به رله های الکترونیکی حالت جامد
ایجاد نقاط آزمون الکتریکی و الکترونیکی برای عیب یابی سریع
ایجاد سیستم های هشدار و اخطار برای اعلام خرابی های بالقوه و بالفعل
نرم افزاری کردن عملیات محاسباتی آزمونها مانند ارزیابی عدم قطعیت
ساخت قطعات یدکی مکانیکی، نیوماتیکی، الکترونیکی و ... از رده تولید خارج از طریق مهندسی مع*****
ایجاد شرایط محیطی مناسب و تمیز برای کار تجهیزات آزمون از طریق سیستم های تهویه و تثبیت دما و رطوبت
و ......

نويسنده مقاله : محسن جزمي - رئيس تعميرات ابزار دقيق و کاليبراسيون شرکت فولاد مبارکه اصفهان
منبع : calibration-info.blogfa
03-06-2018 03:34 AM
مشاهده وب سایت کاربر یافتن تمامی ارسال های این کاربر نقل قول این ارسال در یک پاسخ
تبلیغات
MapsaControl.ir

ارسال موضوع  ارسال پاسخ 


پرش به انجمن: